25İyun: Günün XRONİKASI

İyunun 25-i həm Azərbaycanın hərbi və memarlıq tarixində, həm də qlobal geosiyasətdə dönüş nöqtəsi sayılan hadisələrlə yaddaqalan bir təqvim günüdür. Tarixin bu günündə regional münaqişələrin gedişatını kökündən dəyişən müharibələr başlamış, eləcə də dünya mədəniyyətinə istiqamət verən dahi şəxsiyyətlər dünyaya gəlmişdir.

AvroMedia.az 25 İyun xronikasını diqqətinizə çatdırır: Beynəlxalq və Milli GünlərDünya Dənizçiləri Günü (Day of the Seafarer): Beynəlxalq Dənizçilik Təşkilatının (IMO) 2010-cu ildə qəbul etdiyi qərara əsasən, qlobal iqtisadiyyatda və beynəlxalq ticarətdə dənizçilərin misilsiz xidmətlərini qiymətləndirmək məqsədilə hər il dünyada rəsmi olaraq qeyd olunur.Ümumdünya Vitiliqo Günü (World Vitiligo Day): Dəri xəstəliklərindən biri olan vitiliqo haqqında cəmiyyətdə məlumatlılığı artırmaq və bu xəstəlikdən əziyyət çəkənlərə dəstək olmaq məqsədilə təsis edilmişdir. Bu günün tarixi pop musiqisinin kralı Maykl Ceksonun vəfat etdiyi günlə əlaqələndirilərək seçilmişdir.

Dünyada və Azərbaycanda baş vermiş tarixi hadisələrAzərbaycanda:

1918-ci il – Gəncədə fəaliyyət göstərən Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti (AXC) Hökumətinin qərarı ilə ölkədə ilk milli hərbi təhsil müəssisəsi – Yunkerlər Məktəbi (indiki Heydər Əliyev adına Hərbi İnstitutun təməli) yaradılıb.1947-ci il– Bakıda dahi Azərbaycan şairi Nizami Gəncəvinin abidəsinin təntənəli açılışı olub. Memarı Fuad Əbdürrəhmanov olan bu monumental heykəl Bakının mərkəzi mədəniyyət nöqtələrindən biridir.1992-ci il– Azərbaycan Respublikası Qara Dəniz İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının (QDİƏT) qurucu üzvlərindən biri olub. İstanbulda keçirilən sammitdə dövlət rəsmiləri tərəfindən müvafiq bəyannamə imzalanıb.

Dünyada:
1788-ci il – Virciniya ABŞ Konstitusiyasını ratifikasiya edərək ölkənin 10-cu rəsmi ştatı olub.1950-ci il – Şimali Koreya qoşunlarının 38-ci paraleli keçərək Cənubi Koreyaya hücum etməsi ilə 3 il davam edəcək və milyonlarla insanın ölümünə səbəb olacaqKoreya müharibəsi başlayıb.1975-ci il – Mozambik Portuqaliyadan müstəqilliyini elan edib.1991-ci il – Xorvatiya və Sloveniya Yuqoslaviya Federasiyasından ayrılaraq öz müstəqilliklərini elan ediblər. Bu hadisə Balkanlarda uzunmüddətli müharibələrin başlanğıc nöqtəsi olub.1998-ci il – "Microsoft" şirkəti dünyada ən çox istifadə olunan əməliyyat sistemlərindən biri olan "Windows 98"i rəsmi olaraq satışa çıxarıb.

25 İyunda doğulan görkəmli şəxsiyyətlər.

Cahangir Cahangirov (1921–1992) – Azərbaycanın Xalq artisti, görkəmli bəstəkar, dirijor və pedaqoq. "Füzuli" kantatası, "Şəbi-hicran" poetoriyası, "Koroğlu" və "Azad" operalarının, eləcə də onlarla unudulmaz bəstənin müəllifidir.Şəfiyə Axundova (1924–2013) – Azərbaycanın Xalq artisti, Şərqdə ilk opera ("Gəlin qayası" operası) yazan qadın bəstəkar.Zülfiyyə Xanbabayeva (1967)– Azərbaycanın Xalq artisti, tanınmış pop müğənnisi. Müasir Azərbaycan pop musiqisinin inkişafında özünəməxsus dəst-xətti olan ifaçılardandır.Corc Oruell (George Orwell / Erik Artur Bler) (1903–1950)* – İngilis yazıçısı və jurnalisti. Siyasi satira janrında yazılmış dünya şöhrətli "Heyvanıstan" (Animal Farm) və "1984" antitopiya romanlarının müəllifidir.Antoni Gaudi (1852–1626) – Barselonaya özünəməxsus memarlıq siması bəxş edən dahi kataloniyalı memar. "Müqəddəs Ailə" (Sagrada Família) məbədinin və Art Nouveau üslubunda digər unikal tikililərin müəllifidir. 25 İyunda vəfat edən tarixi şəxsiyyətlər.

1984-cü il – Mişel Fuko (Michel Foucault): XX əsrin ən nüfuzlu fransız filosoflarından biri, tarixçi və sosioloq. Strukturizm və poststrukturizm fəlsəfəsinin ən aparıcı simalarındandır.2009-cu il – Maykl Cekson (Michael Jackson): Dünyanın ən böyük pop ikonası, "Pop musiqisinin kralı", bəstəkar, rəqqas və xeyriyyəçi. 50 yaşında qəflətən ürəktutmasından vəfat etmişdir.2009-cu il – Fara Fosett (Farrah Fawcett): 1970-ci illərin populyar mədəniyyət rəmzlərindən biri, "Çarlinin mələkləri" serialı ilə dünya şöhrəti qazanmış amerikalı aktrisa.2014-cü il – Səyavuş Aslan: Azərbaycanın teatr və kino aktyoru, Xalq artisti, Şöhrət və Şərəf ordenləri laureatı. Azərbaycan komediya və dram janrının unudulmaz simalarından biridir.

İlhamə Hüseyni

25İyun: Günün XRONİKASI

FACEBOOK ŞƏRH YAZ

DİGƏR XƏBƏRLƏR