Aqrar sektorda YENİ MƏRHƏLƏ

Mahir HÜSEYN

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən kənd təsərrüfatı məsələlərinə həsr olunmuş müşavirədə səsləndirilən fikirlər ölkənin aqrar siyasətində yeni mərhələnin başlanğıcı kimi qiymətləndirilir. Müşavirədə həm ötən illərin nəticələri təhlil olundu, həm də qarşıdakı dövrdə kənd təsərrüfatının inkişaf istiqamətləri müəyyənləşdirildi. Dövlət başçısının çıxışında xüsusilə ərzaq təhlükəsizliyi, məhsuldarlığın artırılması, subsidiya mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi və regionların inkişafı əsas prioritetlər kimi ön plana çəkildi. 

Prezident İlham Əliyevin müşavirədə vurğuladığı əsas məqamlardan biri kənd təsərrüfatının artıq təkcə iqtisadi sahə deyil, milli təhlükəsizlik məsələsinə çevrilməsi idi. Son illərdə dünyada baş verən geosiyasi gərginliklər, ərzaq böhranı və iqlim dəyişiklikləri göstərdi ki, ölkələrin daxili istehsal imkanları onların dayanıqlığında mühüm rol oynayır.

Azərbaycan rəhbərliyi də məhz bu reallığı nəzərə alaraq qeyri-neft sektorunun əsas sütunlarından biri olan aqrar sahəyə xüsusi diqqət ayırır. Prezidentin çıxışında qeyd olundu ki, ölkədə regionların inkişaf proqramları nəticəsində kənd təsərrüfatının inkişafı üçün mühüm infrastruktur bazası yaradılıb. Qazlaşdırma, elektrik enerjisi təminatı, yollar və su layihələri kəndlərin sosial-iqtisadi həyatını dəyişdirib. 

Müşavirənin diqqət çəkən məqamlarından biri subsidiyalarla bağlı idi. Prezident İlham Əliyev bildirdi ki, Azərbaycan dünyada fermerlərə ən geniş dövlət dəstəyi verən ölkələrdən biridir. Yanacaq, gübrə və digər istiqamətlər üzrə tətbiq olunan güzəştlər kənd təsərrüfatının inkişafında mühüm rol oynayıb. Bununla yanaşı, dövlət başçısı mövcud mexanizmlərin daha da təkmilləşdirilməsinin vacibliyini vurğuladı. 

Bu mesaj əslində yeni mərhələdə subsidiya siyasətinin daha effektiv və nəticəyönümlü modelə keçəcəyindən xəbər verir. Gözlənilir ki, bundan sonra subsidiyalar sadəcə əkin sahəsinə görə deyil, məhsuldarlıq, ixrac potensialı və strateji əhəmiyyət nəzərə alınaraq veriləcək.

Prezidentin çıxışında su təminatı və meliorasiya məsələləri xüsusi yer tutdu. Dövlət başçısı Taxtakörpü, Şəmkirçay və digər iri su layihələrinin kənd təsərrüfatına ciddi töhfə verdiyini qeyd etdi. Bu mesaj göstərir ki, yaxın illərdə su ehtiyatlarının idarə olunması aqrar siyasətin əsas istiqamətlərindən biri olacaq. 

İqlim dəyişiklikləri fonunda su qıtlığının artması kənd təsərrüfatında yeni texnologiyaların tətbiqini qaçılmaz edir. Damcılı suvarma sistemləri, ağıllı su idarəetməsi və rəqəmsal monitorinq mexanizmləri artıq zərurətə çevrilib.

Müşavirədə pambıqçılıq, üzümçülük, fındıqçılıq və sitrusçuluq kimi ənənəvi sahələrin inkişafına xüsusi toxunuldu. Prezident qeyd etdi ki, vaxtilə geriləyən bəzi sahələr dövlət proqramları sayəsində yenidən canlandırılıb. Bu istiqamətdə əldə edilən nəticələr regionlarda məşğulluğun artırılması baxımından da mühüm rol oynayıb. 

Bu yanaşma onu göstərir ki, Azərbaycan gələcəkdə də ixracyönümlü kənd təsərrüfatı modelini gücləndirmək niyyətindədir. Xüsusilə pambıq, fındıq və meyvə-tərəvəz məhsulları ölkənin qeyri-neft ixracında əsas paya malikdir.

Yeni Dövlət Proqramı aqrar siyasətin yol xəritəsidir

Müşavirədən dərhal sonra “Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı, balıqçılıq və akvakultura məhsullarının istehsalı və emalı sahələrinin inkişafına dair 2026–2030-cu illər üçün Dövlət Proqramı”nın təsdiqlənməsi xüsusi diqqət çəkdi. Yeni proqram aqrar sektorda sistemli islahatların davam etdiriləcəyini göstərir. 

Proqram çərçivəsində iri təsərrüfatların yaradılması, emal sənayesinin inkişafı, heyvandarlığın gücləndirilməsi, yeni texnologiyaların tətbiqi, kənd yerlərində məşğulluğun artırılması əsas hədəflər kimi müəyyənləşdirilib.

Bu proqram həm də Azərbaycanın ərzaq təhlükəsizliyi strategiyasının mühüm hissəsi hesab olunur.

Prezidentin çıxışında birbaşa rəqəmsallaşma termini geniş vurğulanmasa da, səsləndirilən mesajlar göstərir ki, gələcək inkişaf modeli müasir texnologiyalar üzərində qurulacaq. Aqrar sığorta, elektron subsidiya sistemi, peyk monitorinqi və rəqəmsal xəritələşdirmə artıq kənd təsərrüfatında əsas alətlərdən birinə çevrilir.

Mütəxəssislərin fikrincə, rəqəmsal kənd təsərrüfatına keçid məhsuldarlığı artırmaqla yanaşı, korrupsiya risklərini də minimuma endirəcək.

Prezident İlham Əliyevin kənd təsərrüfatı ilə bağlı keçirdiyi müşavirə göstərdi ki, Azərbaycan aqrar sektoru yeni inkişaf mərhələsinə daxil olur. Dövlət artıq yalnız istehsalın artırılmasını deyil, daha səmərəli, texnoloji və ixracyönümlü kənd təsərrüfatı modelini formalaşdırmağı qarşıya məqsəd qoyur.

Müşavirədə səsləndirilən fikirlər və qəbul edilən yeni dövlət proqramı yaxın illərdə kənd təsərrüfatının iqtisadiyyatın aparıcı sahələrindən birinə çevriləcəyini göstərir. Aqrar sektorun inkişafı isə təkcə ərzaq təhlükəsizliyi deyil, həm də regionların sosial rifahı və qeyri-neft iqtisadiyyatının güclənməsi baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır.

скачать dle 12.1